Marzena Kędra

Jest nauczycielką edukacji wczesnoszkolnej – poszukującą, kreatywną, z wciąż nowymi pomysłami. Pracę w zawodzie rozpoczęła w 1985 r. Od roku 2005 pełni funkcję dyrektora szkoły. W 2012 r. otrzymała tytuł Nauczyciel Roku 2012.

Posiada bogaty dorobek zawodowy potwierdzony licznymi nagrodami i odznaczeniami. W 1999 r. uzyskała III stopień specjalizacji zawodowej w zakresie nauczania początkowego, w 2010 r. honorowy tytuł profesora oświaty. Także w 2010 r. otrzymała tytuł Dyrektora Roku województwa opolskiego. W lutym 2011 r. jej sylwetka prezentowana była w książce wydanej przez GUS w Opolu „Kobiety Opolszczyzny”, w tym też roku została laureatką wojewódzkiego konkursu MEN „Szkoła obywateli”. Ponadto jest rzeczoznawcą MEN ds. podręczników szkolnych.

Pełni wiele funkcji społecznych. Od 1993 r. jest członkiem Polskiego Stowarzyszenia Animatorów Pedagogiki Celestyna Freineta (PSAPCF); od 1997 r. pełniła w stowarzyszeniu funkcję wiceprzewodniczącej, a obecnie jest jego przewodnicząca. Jest założycielką Stowarzyszenia Przyjaciół Szkoły „Otwarte okno”. Już drugą kadencję pełni funkcję radnej, a zarazem przewodniczącej komisji oświaty w powiecie prudnickim.

Od początki swojej kariery zawodowej dała się poznać jako nauczycielka - innowatorka, autorka wielu ciekawych autorskich rozwiązań edukacyjnych, nowatorskich metod nauczania
i wychowania, których wachlarz nieustannie się poszerza, a które chętnie stosują w swej pracy inni nauczyciele. Zawsze z entuzjazmem dzieli się bogatym doświadczeniem zawodowym. Jest uczestniczką oraz organizatorką konferencji naukowych i metodycznych, szkoleń i warsztatów dla nauczycieli.

Wybrane konferencje i szkolenia:

  • III Forum Dyskusyjne - Opole 1993 r.
    Wystąpienie na temat: Techniki C. Freineta jako metody kształcenia twórczego; tworzenie swobodnych tekstów literackich
  • II Międzynarodowa Konferencja „Edukacja Alternatywna. Dylematy teorii i praktyki” - Uniwersytet Łódzki 1995 r.
    Wystąpienie na temat: Wyzwalanie poetyckiej twórczości u uczniów w klasie autorskiej
    z zastosowaniem technik C. Freineta”
  • Międzynarodowe Spotkanie Nauczycieli Freinetowców - Kraków 1996 r.
    Warsztaty na temat: „Program autorski inspirowany pedagogiką C. Freineta
  • IV Forum Dyskusyjne - Opole 1997 r.
    Wystąpienie na temat: „Swobodny tekst i teatr jako techniki kształcenia literackiego
  • Spotkanie doradców metodycznych nauczania początkowego woj. opolskiego - Opole 1997 r.
    Wystąpienie na temat: „Wykorzystanie technik C. Freineta w edukacji
  • Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Cele kształcenia w edukacji szkolnej” - Uniwersytet Opolski, listopad 1997 r.
    Wystąpienie na temat: „Wpływ podmiotowości celów kształcenia na rozwój osobowości uczniów

 

Za aktywną pracę na rzecz PSAPCF została wytypowana przez PSAPCF do odbycia stażu pedagogicznego w Lizbonie. Na ten cel otrzymałam stypendium z Fundacji im. Stefana Batorego w Warszawie. Marzena Kędra uczestniczy w Międzynarodowych Kongresach Nowoczesnej Szkoły (Polska 1996, Meksyk 2008, Francja 2010, Hiszpania 2012), gdzie prezentuje dorobek polskich nauczycieli oraz upowszechnia i kreuje własne dobre praktyki edukacyjne. W Meksyku zorganizowała wystawę „Region Opolski zaprasza” i zaprezentowała wytwory prac dzieci ze szkoły. Wystawa cieszyła się wielkim zainteresowaniem zwiedzających, pisała o niej również meksykańska prasa prezentując fragment wystawy, prezentacji wirtualnej i artykułu o działaniach obywatelskich podejmowanych w szkole. Po jednym z Międzynarodowych Kongresów, szkołą
w Moszczance zainteresował się prezydent Federacion Internacional De Movimientos de la Escuela Moderna (FIMEM) Michel Mulat, który odwiedził szkołę, aby zrealizować projekt „wirtualna klasa” - dzięki tej formie wszyscy na całym świecie za pomocą witryny internetowej mogą zobaczyć prezentacje o działaniach podejmowanych w Moszczance przez uczniów.         

Od roku 1999 r. pisze programy i pozyskuje środki na organizację ogólnopolskich konferencji (zawsze non profit). Od 2006 r. konferencje odbywają się w szkole, w której pracuje. Nauczyciele - uczestnicy konferencji - podkreślają wyjątkowy klimat, który jest zasługą prowadzonego dialogu i współpracy między uczniami - rodzicami i nauczycielami. Przykłady:

  • 1999 r. –  Jak napisać program autorski?
  • 2002 r. –  Ogólnopolskie warsztaty „Doświadczam, odczuwam, tworzę”
  • 2003 r. –  Ogólnopolskie warsztaty „Jak przekładać idee pedagogiki C. Freineta na język praktyki szkolnej”
  • 2004 r. –  „Jak latać bez skrzydeł?”
  • 2005 r. –  „Ogólnopolski Festiwal Twórczości Dziecięcej i Nauczycielskiej”
  • 2006 r. – „Współdziałanie nauczycieli i rodziców nad kształtowaniem uniwersalnych wartości” pod honorowym patronatem Opolskiego Kuratora Oświaty. Jak wychowanie obywatelskie uczynić bardziej skuteczne? Szkoła dla rodziców i wychowawców. Rodzina źródłem kształtowania wartości. Wychowanie jako dawanie wsparcia w budowaniu świata wartości.
  • 2007 r. –  „Śladami tożsamości ku przyszłości”. Celem konferencji było wskazanie, że obowiązkiem szkoły jest troska o zachowanie i pielęgnowanie licznych świadectw tożsamości narodowej, „której nam nikt nie odbierze, jeśli jej sami nie zaniedbamy”. Wzbogacenie wiedzy i umiejętności realizacji zadań z zakresu wykorzystania tożsamości kulturowej w edukacji patriotycznej dzieci i młodzieży.
  • 2008 r. – „Festiwal kreatywności” pod honorowym patronatem Marszałka Województwa Opolskiego. Celem konferencji było pokazanie różnych aspektów wychowania obywatelskiego, animacji społeczno-kulturalnych oraz „dobrych praktyk” edukacyjnych podejmowane w szkole w Moszczance. Udział w konferencji wzięły władze gminy Prudnik, przedstawiciele oświaty, społeczność lokalna.
  • 2009 r. –  „Samorządna organizacja życia szkoły w społeczeństwie obywatelskim” pod honorowym patronatem burmistrza Prudnika i starosty prudnickiego. Celem konferencji było zapoznanie nauczycieli z wybranymi technikami przygotowującymi uczniów do roli przyszłego obywatela; promowanie dorobku szkół w zakresie przygotowania uczniów do bycia obywatelami; opracowanie przykładowych planów działań w zakresie kształtowania umiejętności i postaw obywatelskich oraz wdrożenie ich w szkołach po zakończeniu konferencji; inspirowanie i tworzenie przez nauczycieli ciekawych projektów pobudzających młodzież do czynnego uczestnictwa w życiu społecznym.
  • 2011 r. –  „Moim laboratorium jest dziecko, czyli jak zmieniać szkołę”

 

Każdego roku ZSP w Moszczance licznie odwiedzają nauczyciele, rady pedagogiczne, stowarzyszenia, media, aby poznać koncepcję pracy szkoły, rozwiązania edukacyjne i efekty pracy zespołu kierowanego przez Marzenę Kędrę.

Wielką pasją Marzeny Kędry jest tworzenie programów nauczania. Napisała i wdrożyła:

  • Autorski program dla klasy I-III inspirowany pedagogiką C. Freineta (1994 r.). Program otrzymał dwie nagrody: III nagroda w konkursie innowacyjnych działań nauczycielskich
    w kategorii „Pisarstwo o innowacjach”, Opole 1994 r.; II nagroda w konkursie innowacyjnych działań nauczycielskich w kategorii „Pisarstwo o innowacjach”, Opole 1997 r. (nagrodzona praca: Z doświadczeń klasy autorskiej). Po realizacji program uzyskał wysoką ocenę, popartą badaniami wyników nauczania - opinia przekazana do Kuratorium Oświaty w Opolu.
  • Przyjazna szkoła – program dla I etapu edukacji (1999 r.) - DKW 4014 – 13/99.
  • Przyjazna szkoła – program dla II etapu edukacji (1999 r. - wpisany do zestawu szkolnych programów nauczania) - koordynatorka i współautorka programu.
  • Szkoła w działaniu (2010 r.) - program otrzymał I nagrodę w konkursie MEN na modelowy program nauczania dla edukacji wczesnoszkolnej.
  • Smakowanie świata (2012 r.) - program otrzymał I nagrodę w konkursie MEN na modelowy program nauczania dla edukacji wczesnoszkolnej.

 

W roku 1997 Marzena Kędra przyjęła odpowiedzialność za zorganizowanie ogólnopolskiej współpracy nauczycieli klas autorskich inspirowanych pedagogiką Celestyna Freineta. Współpraca ta zaowocowała powstaniem licznych innowacji pedagogicznych i programów autorskich. Mając świadomość, że jednym z wyznaczników współczesnej pedagogiki jest wychowywanie dla twórczości, od lat pisze projekty edukacyjne (granty) dla uczniów ze swojej szkoły, ale również dla ubogich dzieci z gminy Prudnik. Ich głównym celem było wyrównywanie szans edukacyjnych, pomoc uczniom w ujawnieniu ich zdolności, powołania i możliwości wyrażania samego siebie,
a przede wszystkim uwrażliwianie na specyficzne cechy każdego człowieka, nie zapominając, że twórczość jest również działalnością zespołową. Przykłady:

  • 2004 r. – „Rozwijanie dyspozycji twórczych u dzieci z rodzin ubogich ze szkół gminy Prudnik” - dotacja z Fundacji Pro Bono Poloniae;
  • 2005 r. – „Ogólnopolski Festiwal Twórczości Dziecięcej i Nauczycielskiej - warsztaty twórczej aktywności” dla dzieci ze szkół gminy Prudnik - dotacja z Fundacji Pro Bono Poloniae;
  • 2006 r. – „Smakowanie wiosny” - dotacja z Fundacji Pro Bono Poloniae; 
  • 2006 r. – „Złączone dłonie” - dotacja celowa z Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej;  2006 r. – „Liście drzewa życia” - dotacja w ramach programu wyrównywania szans edukacyjnych dzieci;
  • 2007 r. – „Windą do góry” - dotacja z programu wyrównywania szans edukacyjnych dzieci; 2007 r. – „Przełamać nieśmiałość” - dotacja z Polsko - Amerykańskiej Fundacji Wolności;
  • 2008 r. –  „Wrota Kultury” - dotacja z Samorządu Województwa Opolskiego; „Strefa Kreatywna - Moszczanka” - dotacja z Samorządu Województwa Opolskiego; „Chcę rozwinąć skrzydła” - dotacja z program wyrównywania szans edukacyjnych dzieci;
  • 2010-2012 r. –  Program Comenius „Uczenie się przez całe życie”;
  • 2012 r. –  „W przedsionku Gór Opawskich”; „Równym Krokiem” - dotacja z WUP.

 

Wiele uwagi w swojej pracy poświęca rozwijaniu dyspozycji twórczych u dzieci. Jej uczniowie mają na swoim koncie liczne sukcesy w tym zakresie np. teksty poetyckie uczennicy zostały wydane przez Klub Ludzi Piszących - ukazały się w tomiku poezji „Smak soli” w 1996 r.; nagrody w Ogólnopolskich Konkursach Twórczości Literackiej w latach 1996, 1997, 1999, 2003, 2004, 2005; nagrody wWojewódzkim Konkursie Plastycznym „Europa moim domem” w roku2001; Wyróżnienie wOgólnopolskim Konkursie na Gazetę Szkolną w roku 2002.

Marzena Kędra wspólnie ze swoimi uczniami napisała dwie książki, które są zbiorem dziecięcej twórczości oraz promują uroki wsi Moszczanka:

„Moszczanka - oczami wyobraźni i duszy” - album (nakład 350 egz.) promujący urokliwe
i niezwykłe zakątki Moszczanki. Uczniowie wykonali zdjęcia oraz napisali niektóre teksty. Zdjęcia prezentowane były nauczycielom z całego świata, którzy pisali do nich swobodne teksty. Teksty powstały na warsztatach prowadzonych przez dyrektorkę szkoły, podczas Międzynarodowego Kongresu Nauczycieli w Meksyku. Promocja albumu odbyła się podczas konferencji
w Moszczance, w której również uczestniczyły dzieci.

„Nad zaczarowanym Złotym Potokiem”– książka (nakład 150 egz.) napisana przez uczniów podczas warsztatów literackich „Potok daje, potok zabiera” realizowanych w 2008 roku. Uczniowie tworzyli opowiadania, legendy, inspirowane przyrodą, odwołujące się do starych wierzeń, podań, wydarzeń historycznych, obrazów, opowiadań mieszkańców związanych
z dostatnim życiem nad Złotym Potokiem i wielkimi powodziami. Tak wykreowany materiał posłużył do opracowania książki, która została wydana wraz z opracowanymi kartami pracy do edukacji regionalnej. Książka została przekazana do Muzeum Ziemi Prudnickiej oraz Wiejskiego Ośrodka Kultury. Z książki korzystają również grupy uczniów wędrujące po Moszczance. O wydarzeniu tym pisała lokalna prasa.

Dorobek twórczy i sukcesy uczniów ZSP w Moszczance były wielokrotnie prezentowane podczas ogólnopolskich konferencji.

Dzięki inicjatywom Marzeny Kędry szkoła, którą zarządza, ma na swoim koncie wiele sukcesów:

  • W 2007 r. szkoła w Moszczance została przyjęta do Ogólnopolskiego Klubu Przodujących Szkół.
  • W latach 2010, 2011, 2012 szkoła otrzymała nagrody w konkursie MEN „Otwarta szkoła”, autorką i koordynatorem wszystkich projektów była Marzena Kędra.
  • W 2010 r. Marzena Kędra koordynowała w szkole wdrażanie podstawy programowej na bazie własnego autorskiego programu nauczania. Za pracę szkoła otrzymała III nagrodę
    w ogólnopolskim konkursie „Otwarci na zmiany”.
  • W 2009 r. Stowarzyszenie, którego jest prezesem otrzymało I nagrodę Marszałka Województwa Opolskiego „Partnerstwo bez granic” za realizację projektu współpracy międzynarodowej.  Autorką i koordynatorem projektu była Marzena Kędra.
  •  W 2012 r. szkoła otrzymała tytuł Laureata Krajowego w konkursie MEN „Mam 6 lat”.  

 

Marzena Kędra jest osobą niezwykle twórczą, co motywuje innych nauczycieli do podejmowania ciekawych działań. W prowadzonej przez nią szkole nauczyciele opracowali i wdrażają cztery innowacje pedagogiczne.

Nauczycielki z jej inspiracji i pod jej kierunkiem napisały i wdrażają innowację „Mój czas dla Ciebie”, której celem jest integracja środowisk wokół wspólnych działań. Program obejmuje rodziców, uczniów, nauczycieli i absolwentów szkoły - obecnie gimnazjalistów.

W 2009 r. przekonała nauczycielki klas I-III do realizacji opracowanego przez nią programu nauczania, którego jednym z założeń jest praca z dziećmi bez pakietu edukacyjnego. Wspólnie
z nauczycielkami opracowała autorskie wielopoziomowe karty pracy dla uczniów oraz pomoce dydaktyczne o charakterze autokorektywnym.

W 2009 r. został opracowany i wdrożony autorski Program Nowoczesnej Edukacji Szkolnej „Prowokować – Oferować – Wybierać”, w którym zaplanowano innowacyjne działania dydaktyczne, wychowawcze, profilaktyczne.

Napisała również scenariusz filmu edukacyjnego „Podsumowanie pracy dzieci – samoocena własnego rozwoju” jako przykład dobrej praktyki pedagogicznej, z którego korzystają nauczyciele i studenci.  Film zarejestrowany na kasecie video ukazuje pracę w klasie autorskiej, stanowi materiał edukacyjny WOM w Opolu.

W 2006 r. Marzena Kędra, jako dyrektor ZSP w Moszczance podpisała umowę o partnerstwie
z Państwową Wyższą Szkołą Zawodową w Raciborzu. Studenci edukacji wczesnoszkolnej odbywają praktyki, podczas których hospitują zajęcia w klasach I-III, uczestniczą
w warsztatach pedagogiki C. Freineta oraz poznają sposoby pracy w szkole w Moszczance.

Wspólnie ze Stowarzyszeniem „Wspólnota Polska”, w 2010 r. realizowała w szkole autorski program kolonii dla dzieci z Litwy pod nazwą „Moja Mała Ojczyzna - program edukacja obywatelska, odpowiedzialność za losy wsi”.

Marzena Kędra jest autorką wielu publikacji zwartych oraz artykułów:

M. Kędra, 1995, Klasa autorska miejscem wyzwalania poetyckiej twórczości uczniów,
[w]  K. Baranowicz (red.), Edukacja alternatywna, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków.

M. Kędra, 1998, Jak stosuję w praktyce techniki C. Freineta, [w] J. Nowik (red.), Edukacja Elementarna, Wydawnictwo Nowik, Opole.

M. Kędra, 1999, Wpływ podmiotowych celów kształcenia na rozwój osobowości uczniów,
[w] M. Puślecki (red.), Cele kształcenia w edukacji szkolnej, Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole.

M. Kędra, 1999, Swobodna twórczość jako technika kształcenia literackiego, „Freinetowskie Inspiracje”, nr 16.

M. Kędra, 1999, Osiągnięcia edukacyjne uczniów z klasy freinetowskiej, „Kwartalnik Pedagogiczny”, nr 3-4, s. 93-107.

M. Kędra, 2002, Moja mała ojczyzna. Ćwiczenia dla klas I-III: materiały pomocnicze do edukacji regionalnej, Wydawnictwo PSAPCF, Gniezno.

M. Kędra, 2004, Jak latać bez skrzydeł. Sprawdzone pomysły na udane zajęcia edukacyjne, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków.

M. Kędra, 2006, Ja wobec pedagogiki C. Freineta. Wychowanie moralne i obywatelskie,Wydawnictwo Nowik, Opole.

M. Kędra, 2006, Wspomaganie rozwoju dziecka w edukacji szkolnej, [w] E. Arciszewska (red.), Współczesne konteksty dzieciństwa, Wydawnictwo PWSZ, Racibórz.

M. Kędra, 2007, Fundusz Inicjatyw Obywatelskich – Projekt Złączone dłonie, „Freinetowskie Inspiracje”, nr 30, s. 26-28.

M. Kędra (red.), 2009, Samorządna organizacja życia klasy w społeczeństwie obywatelskim, Wydawnictwo Stowarzyszenie Przyjaciół Szkoły „Otwarte okno” oraz Polskie Stowarzyszenie Animatorów Pedagogiki C. Freineta, Moszczanka.

M. Kędra, 2010, Mojej szkole na urodziny, Wydawnictwo PSAPCF, Gniezno.

M. Kędra, 2010, Abyśmy umieli pomóc naszym uczniom w stawaniu się ludźmi, [w] G. Kapica (red.), Edukacja do współbycia i współdziałania, Wydawnictwo PWSZ, Racibórz.

M. Kędra, 2011, Włączanie rodziców w edukację dzieci, Wydawnictwo PSAPCF, Gniezno.

M. Kędra, 2012, Szkoła w kilku obrazach, czyli o szkole z wyobraźnią, Wydawnictwo ORE, Warszawa

Marzena Kędra była redaktorem ogólnopolskiego czasopisma Freinetowskie Inspiracje – Pismo Polskiego Stowarzyszenia Animatorów Pedagogiki Celestyna Freineta, Wydawnictwo PSAPCF.